Avrupa'da Turist Ulaşımına Üç Yeşil Model: Sevilla, Porto ve Kopenhag
Avrupa Birliği Kentsel Hareketlilik Gözlemevi, 3 Kasım 2026'da yayımladığı incelemede Sevilla, Porto ve Kopenhag'ın turizm kaynaklı ulaşım baskısını azaltmak için uyguladığı üç farklı modeli karşılaştırdı. Çalışma; turistlerin tarihi merkezlerde yoğunlaşmasını azaltmak, yürümeyi ve bisikleti teşvik etmek ve toplu taşımaya erişimi güçlendirmek için kent içi hareketliliğin turizm politikalarıyla birlikte ele alınması gerektiğine işaret ediyor.
Avrupa genelinde 2025 yılında yaklaşık 600 milyon uluslararası turist varışı kaydedilmesi, sürdürülebilir ulaşım ihtiyacının ölçeğini ortaya koyuyor. Artan ziyaretçi hareketliliği, özellikle tarihi merkezlerde trafik, hava kalitesi ve kamusal alan kullanımı üzerinde baskı oluşturabiliyor.
Sevilla: Tarihi merkezde yayalaştırma ve bisiklet ağı
İspanya'nın Sevilla kentinde 2006'da başlayan dönüşüm kapsamında katedralin bulunduğu ana aks motorlu taşıt trafiğine kapatılırken tarihi merkeze tramvay ve bisikletle erişim desteklendi. Ayrılmış bisiklet yolu ağı, 2006'daki 12 kilometreden yaklaşık 180 kilometreye ulaştı. Eylül 2026'da güzergâhı genişletilen elektrikli Tranvíbus da tren istasyonu ile merkez arasındaki bağlantıyı güçlendirdi. Böylece turistler ve kent sakinleri aynı sürdürülebilir ulaşım altyapısından yararlanabiliyor.
Porto: Ziyaretçileri merkezin dışına yönlendirme
Portekiz'in Porto kenti, UNESCO korumasındaki tarihi merkezindeki yoğunluğu azaltmak amacıyla Curated Porto programıyla sekiz farklı bölgeyi tematik gezi rotaları üzerinden tanıtıyor. Ziyaretçilere alternatif mahalleler ve ulaşım seçenekleri konusunda bilgi verilirken toplu taşıma yatırımlarıyla bu noktalara erişim kolaylaştırılıyor. Nisan 2026'da ticari işletmeye geçen hidrojenli Metrobus sistemi de kentteki daha temiz toplu taşıma seçenekleri arasında yer alıyor. Bununla birlikte, ziyaretçilerin merkez dışına ne ölçüde yöneldiğini gösteren ayrıntılı veriler henüz yeterli değil.
Kopenhag: Çevre dostu tercihlere ödül
Danimarka'nın başkenti Kopenhag ise CopenPay uygulamasıyla tren, bisiklet ve toplu taşımayı kullanan veya çevreye katkıda bulunan ziyaretçileri çeşitli kent deneyimleriyle ödüllendiriyor. Programa katılımın 2024'te 5 binden 2025'te 25 bine yükseldiği belirtiliyor. Wonderful Copenhagen, 9 Haziran 2026'da uygulamanın yıl boyunca devam edecek kalıcı bir modele dönüştürüleceğini duyurdu. Ancak katılımcı sayısındaki artış, tek başına karbon emisyonundaki azalmayı göstermiyor.
Yorumlar